Tweede soortenbeschermingsprogramma

Er leven liefst 90 beschermde dier- en plantensoorten in de haven. Het soortenbeschermingsprogramma garandeert de instandhouding van de leefgebieden van deze populaties. En geeft bedrijven kans om zich te ontwikkelen.

Het soortenbeschermingsprogramma haven Antwerpen (SBP) is uniek in Vlaanderen. Het is immers het enige soortenbeschermingsprogramma voor een specifiek gebied. Momenteel is het tweede soortenbeschermingsprogramma van kracht, dat tot 2027 loopt.

 

Het soortenbeschermingsprogramma vloeit voort uit Europese wetgeving, toegepast door Vlaanderen. Het Agentschap Natuur en Bos maakt het SBP op. Het bundelt een reeks acties die een gunstige staat van instandhouding van een soort of een groep soorten in een bepaald gebied willen verkrijgen. Voor het havengebied Antwerpen telt men maar liefst 90 beschermde soorten, waarvan 51 havenspecifieke planten en dieren.

Focus op 'paraplusoorten'

Dit tweede soortenbeschermingsprogramma is opgebouwd rond tien zogenaamde paraplusoorten: argusvlinder, blauwborst, gebouwbewonende zwaluwen, groenknolorchis, meervleermuis, oeverzwaluw, rugstreeppad, visdief, wilde orchideeën en zwartkopmeeuw. Paraplusoorten zijn dieren en planten waarvan de inrichtings- en behoudsmaatregelen ook een gunstig effect hebben op andere soorten die in dezelfde habitat voorkomen. De meeliftende soorten 'liften' dus mee onder de paraplu van maatregelen voor de paraplusoort.

De oeverzwaluw voor zijn nest waar twee jongen inzitten.

Het pakket aan maatregelen binnen het soortenbeschermingsprogramma waarborgt in eerste instantie het behoud van een duurzame populatie en stelt de toekomst van ecosystemen veilig. Dat is op zijn beurt belangrijk voor de verdere economische ontwikkeling van de haven. Bedrijven die deze beschermde planten of dieren zien opduiken op hun terrein, kunnen we makkelijker faciliteren voor aanvragen van afwijkingen en ontheffingen van verbodsbepalingen.

 

De realisatie van het SBP gebeurt in samenwerking tussen Port of Antwerp-Bruges, Maatschappij Linkerscheldeoever (MLSO) en Natuurpunt, maar ook heel wat andere partners zijn hierbij betrokken: Infrabel, Agentschap Natuur en Bos, INBO, De Vlaamse Waterweg, Maritieme Toegang, Stad Antwerpen en de Vlaamse Milieumaatschappij. En uiteraard de bedrijven.

Presentatie over het tweede soortenbeschermingsprogramma Antwerpen.
©MLSO

Heraanleg R2-vlakte

In het kader van het soortenbeschermingsprogramma starten vanaf september 2026 werken aan de R2-vlakte. Dat is het gebied tussen de E34, de Steenlandlaan en de R2.De werken creëren meer geschikte leefgebieden voor rietvogels, zoals de blauwborst, en voor wilde orchideeën, zoals de vleeskleurige orchis en de moeraswespenorchis. 

 

Ze passen in het project ‘Antwerpse Haven Natuurlijker’, waar Port of Antwerp-Bruges, Maatschappij Linkerscheldeoever en Natuurpunt samenwerken voor het behoud en de optimalisatie van de aanwezige natuur zonder de economische belangen te schaden. Een deel van het terrein wordt afgegraven, terwijl andere delen juist opgehoogd worden. Zo ontstaan natte zones waar riet en orchideeën beter kunnen groeien. Bestaande waterpartijen en oevers worden natuurlijker gemaakt. Zo kunnen ze ook meer water vasthouden.

 

Tegelijkertijd zorgen de aanleg van extra begrazingsrasters, beheerpaden en toegangspoorten voor een gemakkelijker beheer van het gebied, onder andere door schapenbegrazing. Bovendien wordt het gebied zo gemakkelijker toegankelijk voor bezoekers. Om de aanwezige diersoorten zo weinig mogelijk te hinderen, vinden de werken plaats na afloop van het broedseizoen. Daarnaast komen er maatregelen om de aanwezige orchideeën te beschermen tijdens de werken. 

Ontvang de digitale Thuishaven

Maak kennis met bekende en minder bekende kanten van de haven. Welke activiteiten vinden er plaats in jouw regio, wie zijn de mensen die er werken en wat betekent de haven op wereldschaal? Je leest het in ons online magazine.

Schrijf je in
Abonneer je op het online magazine Thuishaven, lees over alle evenementen en maak je kennis met de mensen in jouw haven.©Stad Antwerpen

Dit vind je misschien ook interessant